Οδηγός για την συναισθηματική ωρίμανση

orimansi

Έχετε παρατηρήσει πόσο απασχολημένο μπορεί να είναι το μυαλό σας που συχνά προσπερνάτε το συνάδελφο σας χωρίς να τον χαιρετήσετε, επαινείτε βιαστικά το παιδί που σας δείχνει τη ζωγραφιά του, αναβάλλετε συνεχώς να πάρετε τηλέφωνο κάποιον φίλο που σας λείπει; Έχετε αναρωτηθεί πόσες φορές φωνάζετε σε κάποιον που δε φταίει; Ο γρήγορος ρυθμός της καθημερινότητας δεν αφήνει χώρο για να αλληλεπιδράσουμε με ηρεμία με κάποιον. Η αλήθεια μάλλον είναι πως οι ίδιοι άνθρωποι δε δίνουν χώρο στο να επεξεργαστούν τα συναισθήματα τους και τις σχέσεις τους με τους «σημαντικούς άλλους».

Όλο και πιο πολύ, στις μέρες μας, το άτομο βιώνει συχνές αλλαγές στην ψυχοσυναισθηματική του διάθεση, ενώ παράλληλα του φαίνεται αδύνατο να τις διαχειριστεί και να τις ελέγξει. Δεν είναι τυχαία στις μέρες μας τα οργισμένα ξεσπάσματα που στρέφονται ακανόνιστα σε ανθρώπους και αντικείμενα. Δεν είναι τυχαία η μελαγχολία που συσσωρεύεται στις καρδιές των ανθρώπων. Οι άνθρωποι εγκλωβισμένοι στο φαύλο κύκλο του διάχυτου θυμού τους απομακρύνονται από τον εαυτό τους και από τους ανθρώπους γύρω τους.

Η αναγνώριση τόσο των προσωπικών μας συναισθημάτων, όσο και των συναισθημάτων των ανθρώπων γύρω μας (από εκφράσεις προσώπου, τόνο φωνής, ύφος, λόγια), είναι πολύ σημαντική για τις διαπροσωπικές σχέσεις. Ο καθένας εύκολα μπορεί να θυμώσει. Το δύσκολο είναι να στρέψει κανείς το θυμό του προς το σωστό άτομο, τη σωστή στιγμή και με τη σωστή ένταση. «Ακούγοντας το συναίσθημα» μπορεί κάποιος να εντοπίζει τα μηνύματα που αυτό μεταφέρει, ώστε να βοηθηθεί να κατανοήσει συμπεριφορές, που υιοθετούνται, και να σκέφτεται καθαρά σε σχέση με τον εαυτό και τους άλλους.

Είναι, επίσης, σημαντικό να θυμόμαστε να εστιάζουμε στο συναίσθημα δίνοντας χώρο στον εσωτερικό εαυτό και στον συνάνθρωπο. Να επικοινωνούμε και σχετιζόμαστε, δηλαδή, με τους ανθρώπους, και όχι με αντικείμενα, την τηλεόραση, το κινητό, τον υπολογιστή, το αμάξι. Είναι συχνά εντυπωσιακό το πόση συναισθηματική αξία μπορεί να δίνουν τα παιδιά στα παιχνίδια τους και οι ενήλικες στα δικά τους προσωπικά αντικείμενα, συναισθήματα που μπορεί να στερούνται και να στερούν από τους ανθρώπους που τους περιτριγυρίζουν.

Η ακριβή αξιολόγηση του εαυτού (αυτογνωσία), η ενσυναίσθηση, ο αυτοέλεγχος, η αυτοπεποίθηση και η διαχείριση συγκρούσεων είναι ικανότητες που χαρακτηρίζουν άτομα με αναπτυγμένη συναισθηματική νοημοσύνη. Ο όρος αυτός αφορά στην ικανότητα να είναι κάποιος σε άμεση επαφή με τον εσωτερικό του κόσμο και να είναι ενήμερος για τα συναισθήματά του. Είναι ένα είδος κοινωνικής ευφυΐας που συνδέεται με την αντίληψη, την κατανόηση και διαχείριση των συναισθημάτων για την καθοδήγηση της σκέψης και της συμπεριφοράς.

Ας ξεκινήσετε, λοιπόν, τα προσωπικά σας βήματα προς την ανάπτυξη της συναισθηματικής νοημοσύνης και την αρχή του να σχετιστείτε ουσιαστικά με τους γύρω σας.

Μπορείτε να σκεφτείτε τι ανάγκες έχετε εσείς προσωπικά. Αναζητήστε πως μπορείτε να επιτύχετε να τις ικανοποιήσετε.

Καταγράψτε πως νιώθετε για τους ανθρώπους που έχετε δίπλα σας, καθώς και τι ανάγκη σας αυτοί εξυπηρετούν.

Αναλογιστείτε τι ζητάτε από αυτούς και τι θέλετε εσείς να τους δώσετε.

Καλό είναι να συζητήσετε μαζί τους αυτά που σας προβληματίζουν.

Βοηθητικό είναι απλά να ακούσετε ό,τι δυσκολεύει τον άλλον, χωρίς να αντιδράσετε. Ίσως απλά να θέλει να μοιραστεί τη δυσκολία του.

Αποφύγετε να διαπληκτιστείτε με κάποιον, ενώ έχετε θυμώσει και είστε στα όριά σας. Πιο φρόνιμο και εποικοδομητικό για τη σχέση σας είναι να πάρετε το χρόνο σας να ηρεμήσετε και μετά να επιδιώξετε συζήτηση μαζί του.

Παίξτε με τα παιδιά σας, προτείνετε να βγείτε βόλτα με το σύζυγό σας, τους φίλους σας. Ας πάρετε τηλέφωνο τους γονείς σας να σας ακούσουν. Είναι όμορφο να διακοσμήσετε το χώρο σας και να περιποιηθείτε τον εαυτό σας.

Παρακολουθείστε τις αντιδράσεις σας σε ό,τι αλλαγές κάνετε. Παρακολουθείστε τις αντιδράσεις των ανθρώπων γύρω σας.

Κάντε απολογισμό της ημέρας σας λίγο πριν κοιμηθείτε, επεξεργαζόμενοι τα γεγονότα που συνέβησαν και τα συναισθήματα που αυτά σας δημιούργησαν.

Αναπτύσσοντας σταδιακά αυτές τις δεξιότητες, μπορεί το άτομο να διαβάζει σωστά διάφορες κοινωνικές καταστάσεις που διαδραματίζονται σε διάφορα κοινωνικά συστήματα (π.χ. χώρο εργασίας, φιλικές σχέσεις, οικογένεια, σχολείο) αλληλεπιδρώντας λειτουργικά με διαφορετικά είδη προσωπικοτήτων.

Μπορεί να μάθει να χρησιμοποιεί το κατάλληλο συναίσθημα που τροφοδοτεί τη σκέψη του με κατάλληλο τρόπο και σε σωστό βαθμό.

Σε αυτό το σκοπό πολύ σημαντική μπορεί να είναι η βοήθεια από κάποιον ειδικό σύμβουλο ψυχικής υγείας που να βοηθήσει στην συναισθηματική ωρίμανση του ατόμου, στο να κατανοεί και να εξισορροπεί τις δυσκολίες του, μαθαίνοντας να δίνει σημασία στα συναισθήματα του και να αναλαμβάνει την ευθύνη των επιλογών του.

Ράνια Καβάλλη
Αναπτυξιακή Ψυχολόγος
Εκπαιδευόμενη στη Συστημική Ψυχοθεραπεία

About the Author

Καβάλλη Ράνια's picture

Η Ράνια Καβάλλη είναι ψυχολόγος, απόφοιτος του τμήματος Ψυχολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου. Η μεταπτυχιακή της εξειδίκευση έγινε στο Πανεπιστήμιο του Ρέντινγκ στην Αγγλία και αφορά στην αναπτυξιακή ψυχοπαθολογία παιδιού. Τα τελευταία χρόνια εκπαιδεύεται στην Συστημική-Οικογενειακή Θεραπεία στο Αθηναϊκό Κέντρο Μελέτης του Ανθρώπου. Είναι επιστημονικός συνεργάτης σε Κέντρο Ημερήσιας Φροντίδας ατόμων με διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές, καθώς επίσης εργάζεται σε Κέντρα Ειδικής Αγωγής. Ασχολείται με την οικογενειακή συμβουλευτική και με τη θεραπευτική αντιμετώπιση παιδιών με αναπτυξιακές διαταραχές και μαθησιακές δυσκολίες.

4 comments on "Οδηγός για την συναισθηματική ωρίμανση"

Θανάσης's picture
Θανάσης (not verified) Tue, 30/10/2012 - 01:56 · reply

Πολύ καλό άρθρο.
Ράνια έχω διαβάσει όλα τα άρθρα σου και τα βρίσκω εξαιρετικά.

Καβάλλη Ράνια's picture
Καβάλλη Ράνια Thu, 01/11/2012 - 23:02 · reply

Σε ευχαριστώ πολύ Θανάση. Αυτό που είναι εξαιρετικό, προσωπικά για μένα, είναι πως, συζητώντας για τη θεματολογία ενός άρθρου με ανθρώπους γύρω μου, τρέφομαι από τις διαφορετικές οπτικές τους και συνειδητοποιώ την ομορφιά της διαφορετικότητας. Είναι σημαντικό να έχω δικά σας σχόλια για να μπορώ να είμαι ενήμερη για όλες αυτές τις διαφορετικές πλευρές που υπάρχουν.

Όλγα's picture
Όλγα (not verified) Tue, 30/10/2012 - 02:08 · reply

Ράνια,
Με προβλημάτισες με το νέο άρθρο σου.

Καβάλλη Ράνια's picture
Καβάλλη Ράνια Thu, 01/11/2012 - 22:41 · reply

Όλγα είναι πολύ ωραίο που προβληματίζεσαι. Προβληματίζεσαι για κάτι τόσο σημαντικό, όπως τα συναισθήματα και οι ανθρώπινες σχέσεις. Από μόνο του αυτό δείχνει περισσότερη υπευθυνότητα και μπορεί να σημάνει την αρχή μιας αλλαγής που θα σε φέρει πιο κοντά σε αυτά που επιθυμείς και αναζητάς.

Leave a Comment

Plain text

  • No HTML tags allowed.
  • Web page addresses and e-mail addresses turn into links automatically.
  • Lines and paragraphs break automatically.
CAPTCHA
Παρακαλώ συμπληρώστε το παρακάτω πεδίο.